مقالې2019-06-11T05:58:09+00:00

د کرکټ په نړيوال جام کې د افغانستان پرله پسې ماتې/ جعفر هاند

د کرکټ نړيوال جام سياليو کې بيګا نیوزلينډ او جنوبی افریقا هم  له افغانستانه وګټله. افغانستان په داسې بېټېنګ لاین باندې تر دې ‌‌‌‌‌‌ډېره عالي لوبه کولې شوه. پارټنر شيپ ونشو، اورونه یې پوره ونه لوبول، حالت ته په کتو یې لوبه ونکړه او له لویه سره تر یو ‌‌‌‌‌‌ډول رواني فشار لاندې وو. کپتاني ښه ونشوه، راشد نه و، نبي، رحمت، ګلبدین او نجیب ښه لوبه ونکړه، مدیریت ښه [...]

د جمهور رئیس د دندې مشروعیت د ټاکنو د نتایجو تر اعلانه پوری د اساسي قانون له نظره/ محمدظریف علم ستانکزی

زعامت او د دولت ریاست په ټولنو کې عامه ولایت حسابیږي، د ولسمشر تعین د اساسي قانون د(۶۱) مادې پربنسټ او د (۶۲) مادې له شرایط سره سم صورت مومۍ. د اساسي قانون د (۶۱) مادې (۲) فقره چې سیاسي جنجالونۍ په دغه وروستیو کې را پارولې دي. په دغه اړه مي وغوشتل تر څو یو لڼډ مالومات د حقوقی قواعدو او د قانون د تفسیر د اصولو پر بنسټ [...]

ایا په افغانستان کې د سولې خبرې به له پیل مخکې له ناکامۍ سره مخامخ شي؟/ کای ایده

ایا د افغانستان د سولې بهیر وار له مخه له جدي ستونزې سره مخامخ دی؟  په دوحه کې د امریکایانو او طالبانو ترمنځ خبرې روانې دي- چې یو ښه کار دی. سولې او پخلاینې ته ځانګړې شوې لویه جرګه جوړه شوه خو ډیرو مخورو سیاسیونو تحریم کړه. په مسکو کې هم د افغان سیاسیونو یوې ډلې د فبرورۍ په میاشت کې له طالبانو سره د مذاکراتو د پیل په موخه [...]

ایا د افغانستان اقتصادي وضیعت د ډاډ وړ دی؟/شعیب احمد رحیم

تېر مالي کال په افغانستان کې د حکومت له‌خوا په وړاندې شوو سترو اقتصادي لاسته‌ راوړنو کې لومړی د ۱۸۹ میلیارده افغانیو عواید راټولول، دويم ۸۷۵ میلیونه ډالرو ته د صادراتو لوړېدل او درېيم د شاوخوا ۱۲۴ ميلیارده افغانۍ پرمختیايي بودیجې لګښت ښودل شوی و چې د پلان شوې انکشافي بودیجې ۹۱ سلنه یې جوړوله. د دې تر څنګ مهمې اقتصادي پروژې لکه د لاجوردو دهلېز، چابهار بندر، هوايي دهلېزونه [...]

د افغان جګړې او سولې په اړه نوې محاسبې/سید انتظار خادم

د یویشتمې پېړۍ د نړیوالتوب په څپه کې هم فردي او هم ډله ییز سیاستونه بدل شوي دي. حکومت هرو مرو اړ دی چې نوې لار او کار پیدا کړي. ملي ‌سیاستونه، خپلواکي، ثبات او رغښت په زاریو نه راځي. دا سمه نه ده ووایو چې امریکا ۱۲۰۰۰ کیلومتره لرې د افغان ښځو د حقونو او اقتصادي ټیکاو لپاره راغلې وه.‌ متل دی چې وایي: سیند نه پورې غاړې اور [...]

جګړه د حل لاره نه، ده/عبدالوحيد وحيد

افغانان د تاریخ په اوږدو کې جګړه ايز له يرغلونو سره د مبارزي او کورنیو شخړو ډک شاليد لري خو دغه قوم د جګړو په ګرم ډګر کې هم خپل ديني، دوديزې او کلتوري ارزښتونه درلودلي او ساتلي دي. ددغو ځانګړتياو څخه يې له يرغلګرو سره په جګړه او په کورنیو شخړو کې د خپلو سرونو په بيه دفاع کړې ده. دوی به وطنونه ورانول، دښمن به يې بي رحمه [...]

نړول نه، جوړول او بدلول غواړو/ عبدالوحید وحید

افغانستان دنړیوالو جغرافیایی پولو تر مینځ په یوه داسی لیکه پروت هیواد ده چه ولسونه يي دتاریخ په اوږدو کې دیرغلونو او ښکیلاکګرو له امله له خورا زیاتو ستونځو او ننګونو سره مخ شوی دي. دیرغلونو او ښکېلاک له ننګونو سره په مبارزه کې دبریاوو شاهد خو ددنظام او ملت جوړونې دستونځو او ننګونو په وړاندی پاتې راغلی دي. په دغه هېواد کې روانه جګړه د ټول بدیو مور ده، [...]

نظام د سولې ورستیو هڅو کې ناغیړي کوي!/ نجیب الله عمری

د نظام یا سیستم شتون یوه هیواد کې هومره ارزښتناک دی، لکه د انسان تن کې د روح شتون، څنګه چې له روح پرته انسان دیوه هدفمند موجود په څیر نشي پاتی کیدلی همدا شان له نظام او سیستم پرته هیواد کې  د وګړو هوسا، نیکمرغه او اغیزمن ژوند هم نشي تیریدلی؛ بلکې برعکس هغه جغرافیا کې ژوند  له کړاونو ، ظلم، وحشت، فقر، بې ثباتي او بې نظمي سره [...]

د ثور اتمه يا هم زمونږ د هيلو د غوټيو د رژيدلو ورځ/عبدالوحید وحید

خلكو چې په ښارونو او كليوالو سيمو كې د څوارلس كلن جهاد دروند بار په غاړه وړى و، تمه درلوده چې خپله هيله پوره وويني او په هېواد كې د قانوني دولت د لرلو، ملي حاكميت، سياسي خپلواكي ، زمكنئ بشپړتيا، اسلامي عدالت، ورورولي، پرمختګونو بيا ابادونې او له نفس سره ستر جهاد ته دوام وركړي، خپل هېواد د نړئ له نورو هېوادونو سره سيال وويني او په خپل دسترخوان [...]

د ثور اوومه او ياهم زمونږ د تاريخ منحوسه ورځ!/عبدالوحید وحید

  پوره يو څلویښت کاله وړاندې ۱۳۵۷ کال د ثور اوومه د سردار محمد داود تر مشري لاندې جمهوري حکومت باندې د کمونستانو پلوه خلقیانو خونړئ کودتا ورځ هو، هغه د ګردونو او بادونو ورځ هغه ناورين زيږونکې پنجشنبه د وحشتونو ظلمونو ناورينونو توره منفوره مردوده او مغضوبه ورځ چې لاهم نه ده ختمه شوې. د تره کي حفيظ الله امین ببرک کارمل نجيب او نورو کمونستانو د اتڼونو ورځ خو [...]

يا به سوله کوو او يا هم اجتماعي ځان وژنه! / عبدالوحید وحید

د تلپاتې سولې په موخه اړينه ده چې د افغانستان حکومت او طالبان پۀ خپلو ذهني لومړيتوبونو، فکرى استقامتونو او کړو وړو کې بدلون راوړي. په يوازې ځان د حکومت کولو د واک او قدرت خپلولو او انحصار فکر له ذهنه وباسي. دواړه خواوې باید د افغان ولس پۀ نوو تنکيو هيلو او غوښتنو د ناهيلئ څادر و نه غوړوي. زمونږ په ځپل شوي، کړيدلي او زوريدلي ملت باندي رحم [...]

ﺳﻮﻟﻪ ﺯﻣﻮنږ ﻣﻐﺼﻮﺑﻪ ﺣﻖ ﺩه/ عبدالوحید وحید

سوله ژوند ده باور ده ،عشق ده ﺳﺎﺯ ﺩﻩ ﺗﺮﺍﻧﻪ ﺩﻩ ﻧﻐﻤﻪ ﺩﻩ  ﻫﻴﻠﻪ ﺩﻩ  ﺩ ﮊﻭﻧﺪ ﮐﻮﻟﻮ ﻓﻦ ﺩﻩ. ﮊﻭﻧﺪ ، ﺳﮑﻮﻥ ﺩﻩ ، ﺍﺳﺮﻩ ﺩﻩ ، ﻧﻴﮏ ﺷﻮﻥ ﺩﻩ ، ﻓﺎﻝ ﺩﻩ ﮊﻏﻮﺭﻟﻮ  ﻫﻨﺮ ﺩﻩ  ﺍﻭ ﺩ ﭘﺴﺮﻟﯥ ﺩ ﺍﺭﻏﻮﺍﻧﻲ ﻣﻮﺳﻢ ﻣﻌﻄﺮﻩ ﻭږﻣﻪ ﺩﻩ ﮊﻭﻧﺪ ﮐﻮﻝ ﺩ ﻫﺮ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﻣﺴﻠﻢ ﺣﻖ ﺩﻩ. ﮐﻪ ﻭﻣﻨﻮ ﭼﯥ ﺳﻮﻟﻪ ﮊﻭﻧﺪ ﺍﻭ ﮊﻭﻧﺪ ﺯﻣﻮﻧ ﺣﻖ ﺩﻩ ﻧﻮ ﺑﺎﯾﺪ ﺩﺍﻫﻢ ﻭﻣﻨﻮ ﭼﯥ ﺩﺩﻏﻪ [...]

که جګړه ختمه نکړو نو مونږ به حتماٌ ختموي/عبدالوحید وحید

د تلپاتې سولې په موخه اړينه ده چې د افغانستان حکومت او طالبان پۀ خپلو ذهني لومړيتوبونو، فکرى استقامتونو او کړو وړو کې بدلون راوړي. په يوازې ځان د حکومت کولو د واک او قدرت خپلولو او انحصار فکر له ذهنه وباسي. دواړه خواوې باید د افغان ولس پۀ نوو تنکيو هيلو او غوښتنو د ناهيلئ څادر و نه غوړوي. زمونږ په ځپل شوي، کړيدلي او زوريدلي ملت باندي رحم [...]

دیني عالمان او کتابونه/ژباړه: محمد ایاز ترنک

پخوانیو دیني عالمانو له کتابونو او مطالعې سره دومره مینه درلوده چې آن له ملګرو او د کورنیو له غړو سره تر ناستې به یې د کتاب مطالعه غوره ګڼله. دوی په سفرونو کې له خوړو او اوبو سره خوا کې کتابونه هم له ځانونو سره ګرزول او خپل ذهنونه یې له دې لارې تغذیه کول. ابن مبارک رحمه الله ته یو چا وویل: اې د عبدالرحمن پلاره! کشکي کله [...]

که غر لوړ هم ده په سر يې لار شته/ عبدالوحید وحید

پوره څلور لسيزې کيږي چې په افغانستان کې جګړه روانه ده، هرلوری د خپل موقف د تقدس توجيه کولو لپاره دلایل وړاندې کوي. دغه هېواد د سیمې او نړئ په کچه د پېښو مرکز جوړ شوئ ده.  خو دا چې دغه پېښې چا طرحه کړې دي؟ چېرته طرحه شوې دي؟ څوک يې لګښتونه ورکوي؟ چا يې عملي کارونه په مخ يوړل؟ چا لوبه وګټله او چا بايلوده؟ دلته روانه جګړه [...]