در سومین روز هشتمین دور مذاکرات نمایندگان آمریکا و طالبان در مورد صلح افغانستان در دوحه، زلمی خلیلزاد، نماینده آمریکا در امور صلح افغانستان گفته از “پیشرفت عالی” به میان آمده در این مذاکرات خبر داده است.

پیش از این دو طرف روی چگونگی خروج نیروهای خارجی از افغانستان و تعهد طالبان در مورد استفاده نشدن خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر اختلاف داشتند.

یک منبع به شعیب شریفی، خبرنگار اعزامی بی‌بی‌سی به دوحه گفته است که اختلافات حل شده و ادامه بحث متمرکز بر ایجاد یک مکانیسم برای تطبیق توافقنامه نهایی است.

آقای خلیلزاد در بخشی از توییتی که به تازگی منتشر کرده نوشته است:”چند روز گذشته که در دوحه بودم روی مسایل باقی‌مانده درباره یک توافقنامه بالقوه با طالبان تمرکز کردم که زمینه خروج مشروط [نیروهای آمریکایی ] را مهیا می‌کند. ما پیشرفت عالی داشته‌ایم.”

او در بخش دیگری از یک رشته توییت نوشته است که به خاطر دیدارهای از قبل برنامه‌ریزی‌شده به منظور جلب حمایت بین‌المللی از روند صلح افغانستان به دهلی، پایتخت هند سفر می‌کند.

او اضافه کرده است:”تیم من و نمایندگان طالبان به بحث روی جزئیات تکنیکی و همچنین گام‌ها و مکانیسمی که برای اجرای موفقیت‌آمیز این توافق چهاربخشی نیاز است، ادامه خواهیم داد. توافق روی این جزئیات ضرروی است.”

سهیل شاهین، سخنگوی دفتر سیاسی طالبان در قطر به بی‌بی‌سی در دوحه گفته بود بحث روی موارد نهایی توافق‌نامه جریان دارد. آقای شاهین فضای مذاکرات را “خوب” توصیف کرده و گفته که پیشرفت‌هایی صورت گرفته است.

استفاده‌نشدن از خاک افغانستان از سوی “گروه‌های تروریستی”، آتش‌بس دائمی و خروج تدریجی نیروهای خارجی از افغانستان مهم‌ترین موارد مطرح‌شده در میز مذاکره است.

این منبع افزوده‌ گروه طالبان می‌خواهد نمایندگان روسیه و چین در امضای توافقنامه با آمریکا حضور داشته باشند.

نتایج این مذاکرات به نقل از منبع قبل از این به امضا برسد، رسما اعلام خواهد شد.

انتظارمی‌رفت توافقنامه میان نمایندگان آمریکا و طالبان پیش از عید قربان به امضا برسد اما اکنون به گفته منبع امضای توافقنامه قبل از عید قربان ممکن نخواهد بود.

یک منبع دیگر هم به بی‌بی‌سی گفته ‌است نکته مورد اختلاف “تعداد سربازانی است که در نخستین گام پس از توافق باید افغانستان خارج ‌شوند.”

دور هشتم مذاکرات میان نمایندگان آمریکا و طالبان شنبه (۱۲ اسد/مرداد) در دوحه پایتخت قطر آغاز شد.

زلمی خلیلزاد، فرستاده ویژه آمریکا برای صلح افغانستان یک شب پیش از آغاز مذاکرات گفت “طالبان نشانه‌هایی از تمایل برای توافق نشان داده‌اند. ما برای رسیدن به یک توافق خوب آماده‌ایم.”

هرچند آقای خلیلزاد تاکید کرده که هدف اصلی این مذاکرات توافق صلح است، نه توافق برای خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان.

دولت افغانستان هم هفته گذشته از تشکیل هیات ۱۵ نفری مذاکره با طالبان خبر داد و گفت که در تشکیل این هیأت تنوع قومی، سیاسی و اجتماعی در نظر گرفته شده است. وزارت دولت در امور صلح گفت که این هیأت به نمایندگی از دولت و “با در نظرداشت دست‌آوردهای مردم افغانستان” با طالبان مذاکره خواهد کرد.

دردور هشتم مذاکرات هم مثل گذشته اطلاعات اندکی در اختیار رسانه‌ها قرار گرفته و به نظر می‌رسد اشتراک‌کنندگان نمی‌خواهند تا پایان نشست در مورد مذاکرات صحبت کنند.

شعیب شریفی، خبرنگار بی‌بی‌سی در دوحه روز دوم مذاکرات را چنین روایت می‌کند:

پس از چندین ساعت تاخیر، در پایان روز یک‌شنبه موتر/خودرو حامل ملا عبدالغنی برادر رئیس دفتر سیاسی طالبان در قطر به محل برگزاری مذاکرات رسید. به دنبال او دیگر اعضای هیأت مذاکره‌کننده طالبان با موترهای ویژه دیپلماتیک یکی بعد دیگر رسیدند و از سوی مامورین قطری بدرقه شدند. پس از ورود ملا برادر، فرد شماره‌ دو طالبان، من با یکی از مامورین دفتر سیاسی طالبان حرف می‌زدم که زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه آمریکا برای صلح افغانستان به محل رسید و در نخستین کلام، از مامور طالبان گلایه کرد که چرا با یک خبرنگار صحبت می‌کند. سپس هردو طرف تلفن‌هایشان را به مامورین امنیتی قطری سپردند و رفتند تا در عقب درهای بسته گفت‌وگو کنند. مذاکرات حدود چهار ساعت، تا نه شب به وقت محلی ادامه یافت و هردو ملا برادر و زلمی خلیلزاد، برخلاف گذشته تا پایان کار دور میز مذاکره حضور داشتند.

صلح و انتخابات

گفت‌وگوهای دور هشتم مذاکرات آمریکا و طالبان در حالی آغاز شده که کارزارهای انتخابات ریاست جمهوری هم وارد هفته دوم شد. فضای کارزارهای انتخاباتی امسال برخلاف گذشته سرد است و هنوز بسیاری از نامزدان مبارزات‌شان را آغاز نکرده‌اند.

اما همزمان صف‌بندی‌هایی نیز برای اولویت‌دادن صلح بر انتخابات و برگزارنشدن انتخابات به خاطر صلح در افغانستان شکل گرفته‌است.

امروز “شورای راه نجات افغانستان” که برخی از اعضای پیشین گروه طالبان عضو آن هستند خواهان برگزاری انتخابات پس از توافق صلح شد.

سید اکبر آغا، از مقام‌های پیشین طالبان و رئیس این شورا گفت “اول باید مردم افغانستان صلح را در زندگی‌شان ببینند” بعد در مورد انتخابات تصمیم گرفته شود.

هفته گذشته حامد کرزی، رئیس جمهوری پیشین افغانستان از نامزدان انتخابات ریاست جمهوری خواست انتخابات را کنار بگذارند و برای صلح تلاش کنند.

“شورای نامزدان انتخابات ریاست جمهوری” متشکل از یازده تیم انتخاباتی نیز هفته گذشته اعلام کرد که ترجیح می‌دهند اول سرنوشت صلح مشخص شود بعد انتخابات ریاست جمهوری برگزار شود.

دولت می‌گوید روند صلح و انتخابات را به عنوان دو روند جداگانه دنبال می‌کند.

محمد اشرف غنی، رئیس جمهوری و از نامزدان انتخابات ریاست جمهوری افغانستان امروز در یک همایش انتخاباتی در همین مورد گفت ” هرچه برایتان بگویند که انتخابات نمی‌شود، بگویید صد فیصد می‌شود، حتمی و ضروریست، اراده ملت است.”

مذاکرات آمریکا و طالبان از آغاز تاکنون

تاکنون هشت نشست میان دیپلمات‌های آمریکا و نمایندگان طالبان صورت گرفته است؛ هفت نشست در دوحه قطر و یک نشست در شهر ابوظبی امارات.

  • اولین نشست ۱۲ اکتبر سال ۲۰۱۸ در شهر دوحه قطر برگزار شد.
  • نشست دوم ۱۶ نوامبر سال ۲۰۱۸ بار دیگر به میزبانی قطر در شهر دوحه قطر برگزار شد.
  • ۱۷ دسامبر سال ۲۰۱۸ نشست سوم در شهر ابوظبی امارات متحده عربی این نشست برای سه روز ادامه داشت و طالبان به هیأت افغانی اجازه شرکت در نشست را نداد.
  • ۱۹ ژانویه سال ۲۰۱۹ دور چهارم گفتگوها بار دیگر در شهر دوحه قطر برگزار شد.
  • ۲۵ فوریه سال ۲۰۱۹ دور پنجم در دوحه قطر برگزار شد و در این نشست، زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه وزارت خارجه آمریکا برای صلح افغانستان برای نخستین بار با ملا عبدالغنی برادر معاون رهبر طالبان در دوحه قطر دیدار کردند. این دور گفتگو برای ۱۶ روز ادامه یافت.
  • دور ششم گفت‌وگوهای آمریکا و طالبان پس از ۹ روز، پنجشنبه ۱۹ ثور/اردیبهشت پایان یافت. دو طرف اعلام کرد که این نشست با پیشرفت‌های همراه بوده است.
  • دور هفتم ۲۹ ژوئن آغاز در دوحه، پایتخت قطر آغاز و برای چند روز طول کشید. در این دور، دو طرف گفته بودند پیشرفت‌هایی حاصل شده و بر روی بسیاری مسائل توافق به دست آمده است.
  • دور هشتم که ۱۲ اسد/مرداد آغاز شده، یکی از حساس‌ترین مراحل این گفت‌وگوها عنوان می‌شود. این دور از مذاکرات هنوز ادامه دارد.